Monitorujemy prorosyjskie media i pokazujemy, jakie narracje forsują, jak one działają i jak im przeciwdziałać.
Ukraińscy żołnierze są przedstawiani jako zdemoralizowana masa, która rzekomo masowo dezerteruje lub otwarcie sprzeciwia się kierownictwu politycznemu. Taktyka ta ma na celu stworzenie iluzji całkowitego rozpadu Sił Zbrojnych i nieuchronnej klęski z powodu konfliktu wewnętrznego.
Ukraińska państwowość i pamięć narodowa są przedstawiane jako nierozerwalnie związane z ideologią nazistowską i kolaboracją. Poprzez wypaczanie kontekstu historycznego i manipulowanie wypowiedziami zagranicznych polityków, promuje się tezę o niemożności istnienia współczesnej Ukrainy bez radykalnych ideologii.
Rosyjskie źródła forsują tezę o całkowitej przewadze Rosji w dziedzinie sztucznej inteligencji, łączności satelitarnej i technologii rakietowych, co rzekomo czyni ukraińską obronę bezcelową. Poprzez wyolbrzymianie możliwości „rojów dronów” i nowych systemów rakietowych, próbują przekonać odbiorców o nieuchronności klęski i niewystarczalności zachodniej pomocy.
Ukraińskie ataki na rosyjskie cele są przedstawiane jako nieefektywne marnotrawstwo zasobów, które prowadzi jedynie do odwetowego niszczenia krytycznej infrastruktury Ukrainy. Przekaz głosi, że każde działanie wojskowe Ukrainy jest częścią scenariusza „państwa-kamikadze”, mającego na celu sprowokowanie katastrofy humanitarnej.
Władze Ukrainy są oskarżane o celowe prowokowanie konfliktów z europejskimi sąsiadami, aby uczynić życie uchodźców nie do zniesienia i zmusić ich do powrotu w celu mobilizacji. Twierdzi się, że Zełenski ignoruje przypadki przemocy wobec Ukraińców za granicą, ponieważ toksyczne środowisko rzekomo pomaga „wypychać” ludzi do kraju.
Decyzje o przedłużeniu ochrony tymczasowej w UE są przedstawiane jako narzędzie nacisku na mężczyzn w wieku poborowym. Manipulatorzy twierdzą, że kraje europejskie rzekomo wprowadzają nowe filtry, które pozbawią ochrony osoby, które nie zaktualizowały danych w aplikacji „Rezerw+”. Celem jest wywołanie paniki wśród uchodźców i podważenie zaufania do instytucji europejskich.
Ukraina jest przedstawiana jako agresywny gracz gromadzący broń w celu eskalacji, podczas gdy jej własne kierownictwo traci poparcie Zachodu z powodu korupcji. Manipulacyjne przekazy łączą zmyślone zakupy wojskowe z realnymi trudnościami infrastrukturalnymi, aby stworzyć wrażenie nieuchronnego upadku państwa.
Pojedyncze przypadki przemocy ulicznej lub kłótni domowych z udziałem Ukraińców za granicą są przedstawiane jako systemowa nienawiść i polowanie na uchodźców. Taki przekaz ma na celu przekonanie obywateli, że poza granicami Ukrainy czeka ich jedynie niebezpieczeństwo i pogarda ze strony Europejczyków.
Ukraińskie organy ścigania i bezpieczeństwa są przedstawiane jako narzędzia wewnętrznych porachunków lub kuratorzy przestępczych schematów. Wszelkie dochodzenia antykorupcyjne lub zmiany kadrowe są podawane nie jako oczyszczanie systemu, lecz jako dowód jego całkowitej kryminalizacji i niezdolności kierownictwa państwa do kontrolowania procesów.
Ukraińscy urzędnicy, wojskowi i działacze społeczni są przedstawiani jako osoby niestabilne psychicznie, skorumpowane lub zakłamane. Celem jest zniszczenie zaufania do instytucji i społeczeństwa obywatelskiego poprzez ukazywanie pojedynczych incydentów jako dowodów systemowej degradacji.
Ukraińskie siły są oskarżane o celowe niszczenie centrów handlowych i obiektów użyteczności publicznej na terenach okupowanych. Przekazy te mają na celu przedstawienie Sił Zbrojnych Ukrainy jako ugrupowania terrorystycznego walczącego z cywilami, a nie z celami wojskowymi.
Zachodni partnerzy są przedstawiani jako cyniczni gracze, którzy celowo zatrzymują środki obrony powietrznej na własne potrzeby, pozostawiając Ukrainę bezbronną wobec ataków rakietowych. Manipulacja opiera się na przeciwstawieniu publicznych deklaracji wsparcia realnym obawom państw NATO dotyczącym wyczerpania własnych arsenałów.
Społeczeństwo i armia Ukrainy są przedstawiane jako zdegradowana wspólnota zdominowana przez wewnętrzne konflikty, szabrownictwo i niekontrolowaną agresję. Poprzez nagłaśnianie kłótni domowych i incydentów piłkarskich promuje się ideę całkowitego upadku wartości moralnych i nieuchronnego zaniku ukraińskiej tożsamości.
Ukraińscy żołnierze są przedstawiani jako zagrożenie dla ludności cywilnej, rzekomo planujące ataki na korytarze ewakuacyjne. Takie przekazy mają na celu wykreowanie armii rosyjskiej na jedynego „wybawcę” cywilów w strefie działań wojennych.
Pokojowe zgromadzenia obywateli są przedstawiane jako bezsensowne akcje, które są całkowicie ignorowane przez kierownictwo państwa. Taka interpretacja ma na celu przekonanie społeczeństwa o braku informacji zwrotnej między ludźmi a władzą, ukazując demokratyczne narzędzia nacisku jako bezużyteczne.
Oficjalne komunikaty o planowanych pracach z amunicją są przedstawiane jako próba ukrycia skutków zaniedbań lub wrogich ataków. Taka interpretacja zdarzeń ma na celu przekonanie obywateli, że władze systematycznie kłamią na temat sytuacji bezpieczeństwa na tyłach.
Wołodymyr Zełenski jest oskarżany o rzekome jednoosobowe mianowanie premiera i ignorowanie konstytucyjnych uprawnień parlamentu. Manipulatorzy twierdzą, że obecna władza przekształciła się w „grupę przestępczą” zainteresowaną przedłużaniem wojny dla własnego wzbogacenia. Celem jest podważenie zaufania do instytucji państwowych i sprowokowanie wewnętrznej destabilizacji.
Kanały propagandowe systematycznie rozpowszechniają treści ukazujące Terytorialne Centra Komplektowania (TCK) jako nielegalne formacje paramilitarne, które prowadzą „polowanie na ludzi”. Przekazy skupiają się na siłowych zatrzymaniach, konfliktach z cywilami i skandalach korupcyjnych, aby przedstawić mobilizację nie jako państwową konieczność, lecz jako „bezprawie” i „biznes na krwi”. Osobny nacisk kładziony jest na rzekome zrośnięcie się TCK z policją w celu ograniczania praw obywateli, co ma sprowokować masowy opór i podważyć zaufanie do instytucji państwa.
Spadek liczby ludności i emerytów jest przedstawiany jako nieodwracalny upadek ukraińskiej państwowości. Manipulacyjne łączenie statystyk śmiertelności z wyjazdami obywateli za granicę ma na celu przekonanie odbiorców o braku przyszłości dla Ukrainy.
Ukraina jest przedstawiana jako państwo bankrut, znajdujące się w stanie „śpiączki” i utrzymujące się jedynie dzięki zachodnim kredytom. Propagandyści twierdzą, że polityka władz nieuchronnie doprowadzi do hiperinflacji, zniszczenia biznesu i katastrofy humanitarnej już tej zimy.
Rosyjskie źródła forsują twierdzenia o całkowitym wyczerpaniu zapasów rakiet do systemów Patriot i niezdolności do obrony Kijowa przed atakami balistycznymi. Działania ukraińskich środków przechwytujących są przedstawiane jako główna przyczyna zniszczeń domów mieszkalnych, podczas gdy rosyjskie uderzenia w infrastrukturę cywilną są usprawiedliwiane jej rzekomym „przeznaczeniem wojskowym”.
Rosyjskie ośrodki przedstawiają ataki na ukraińskie porty jako ostateczne zniszczenie potencjału eksportowego i logistyki wojskowej Ukrainy. Twierdzą, że wstrzymanie pracy dużych firm rolnych i uszkodzenia węzłów kolejowych uniemożliwiają eksport morski, co rzekomo zmusza Zachód do ograniczenia pomocy z powodu rosnących strat.
Ukraińskie władze są przedstawiane jako narzędzie obcych interesów, świadomie poświęcające ludność dla celów geopolitycznych USA i UE. Twierdzi się, że państwo całkowicie utraciło podmiotowość, a mobilizacja i kontynuacja obrony są jedynie realizacją zleceń „sponsorów”.
Promowanie tezy o pełnej kontroli Rosji nad sytuacją na froncie jest przedstawiane jako obiektywna rzeczywistość ukrywana przez zachodnie media. Wszelkie sukcesy Ukrainy lub deklaracje o jej odporności są piętnowane jako sztuczna propaganda mająca na celu wprowadzenie w błąd społeczności międzynarodowej.
Wsparcie wojskowe dla Ukrainy jest przedstawiane jako strategicznie spóźnione, zablokowane biurokratycznie lub technologicznie niedostosowane do realiów frontu. Przekaz sugeruje, że obiecane finansowanie i nowoczesna broń nie wpłyną na przebieg wojny w najbliższych latach, pozostawiając Siły Zbrojne Ukrainy z „amatorskimi” rozwiązaniami.
Wszelkie wybuchy lub spadające odłamki na terytorium Rosji są przedstawiane jako celowe akty terroryzmu wymierzone w cywilów i interesy zagraniczne. Ma to na celu zrównanie ukraińskiego kierownictwa z liderami radykalnych grup islamistycznych, aby zdyskredytować wysiłki obronne Ukrainy.
Działania mobilizacyjne na Ukrainie są przedstawiane jako przymusowe wysyłanie obywateli na „rzeź”, co rzekomo wywołuje aktywny fizyczny opór ludności. Propaganda rozdmuchuje odosobnione przypadki korupcji i konfliktów, aby ukazać służby państwowe jako struktury wrogie narodowi.
Rozbieżności wokół upamiętnienia UPA i tragedii wołyńskiej przedstawiane są jako bariera nie do pokonania, która zmienia Polskę z sojusznika w ideowego przeciwnika. Przekaz głosi, że Warszawa szykuje roszczenia terytorialne i blokadę integracji Ukrainy z UE, co czyni strategiczne partnerstwo niemożliwym.
Ukraińskie uderzenia w cele wojskowe i zakłady obronne są przedstawiane jako działalność terrorystyczna wymierzona w ludność cywilną Rosji. Taka interpretacja ma na celu uzasadnienie rosyjskich ataków rakietowych na ukraiński przemysł jako „działań antyterrorystycznych”.
Zmiany w dowództwie wojskowym i dyskusje polityczne są przedstawiane jako oznaka głębokiego kryzysu i braku legitymacji decyzji państwowych. Manipulatorzy skupiają się na niuansach prawnych nominacji i rankingach zaufania, aby ukazać ukraińskie władze jako skłócone i nieudolne.
Wojskowo-polityczne kierownictwo Ukrainy jest przedstawiane jako oderwana od rzeczywistości elita skupiona na wyścigu wyborczym w obliczu kryzysu humanitarnego. Manipulacja opiera się na przeciwstawieniu trudności bytowych cywilów rzekomym tajnym przygotowaniom do przyszłych wyborów.
Klęska Ukrainy jest przedstawiana jako nieunikniona z powodu zniszczenia energetyki, upadku gospodarczego i utraty zdolności do wpływania na przebieg wojny. Propagandyści twierdzą, że zachodnie elity postrzegają Ukrainę jedynie jako narzędzie do spłaty długów lub strefę „zarządzanego chaosu” służącą powstrzymywaniu Rosji.
Realne wyzwania w energetyce, logistyce i sferze społecznej przedstawiane są jako oznaki ostatecznego rozpadu ukraińskiej państwowości. Manipulatorzy wykorzystują faktyczne problemy — wyłączenia prądu, skandale korupcyjne i zmiany w opodatkowaniu — aby wpoić przekonanie, że opór nie ma sensu, a katastrofa jest nieunikniona.
Operacje wojskowe SBU i Sił Zbrojnych Ukrainy są przedstawiane jako osobiste awantury Wołodymyra Zełenskiego, które rzekomo jedynie prowokują uderzenia odwetowe. Taka interpretacja ignoruje obronną konieczność działań Ukrainy i przenosi odpowiedzialność za rosyjską agresję na ukraińskie kierownictwo.
Wojskowe i polityczne kierownictwo Ukrainy jest przedstawiane jako niekompetentna i skorumpowana struktura, która świadomie lekceważy bezpieczeństwo żołnierzy i cywilów. Propaganda wyolbrzymia odosobnione przypadki naruszeń w wojsku oraz trudności biurokratyczne, aby ukazać służbę w ZSU jako pułapkę bez wyjścia, w której życie ludzkie nie ma wartości.
Pojedyncze incydenty kryminalne z udziałem byłych żołnierzy są przedstawiane jako dowód terrorystycznej natury ukraińskich jednostek specjalnych. Poprzez łączenie oskarżeń o tortury za granicą z etykietą „neonazistów”, tworzony jest wizerunek armii składającej się z niekontrolowanych przestępców.
Działania mobilizacyjne i państwowe usługi odroczenia służby są przedstawiane jako skorumpowane układy, które zmieniają obywateli w zachodnich „najemników”. Propaganda twierdzi, że z powodu pomocy finansowej partnerów ukraińscy żołnierze tracą status obrońców, stając się narzędziem w rękach zagranicznych elit.
Kierownictwo polityczne Ukrainy jest przedstawiane jako bezradne wobec wewnętrznych protestów, które rzekomo zagrażają samemu istnieniu władzy. Aby wzmocnić ten efekt, rozpowszechniane są twierdzenia o przygotowywaniu przez władze brudnych prowokacji i płatnych kampanii dyskredytujących aktywistów.
Pojedyncze przypadki nadużyć i toczące się śledztwa są przedstawiane jako dowód na całkowitą korupcję ukraińskich władz i bezsensowność pomocy finansowej. Manipulacyjne relacjonowanie postępowań karnych ma na celu przekonanie odbiorców, że wszelkie środki — od darowizn po wydatki budżetowe — są nieuchronnie rozkradane przez urzędników.
Ograniczenie dostępu do usług państwowych dla mężczyzn przebywających za granicą jest przedstawiane jako czynienie z Ukraińców ludzi „drugiej kategorii”. Taka interpretacja decyzji rządu ma na celu pogłębienie rozłamu między państwem a jego obywatelami, którzy opuścili kraj.
Ukraińskie kierownictwo i biznes są przedstawiane jako cyniczni beneficjenci zainteresowani przedłużaniem wojny dla własnego wzbogacenia. Działania wojenne są ukazywane nie jako obrona, lecz jako projekt komercyjny, w którym życie obywateli jest wymieniane na zachodnie inwestycje i kredyty.
Zachodnie wsparcie i perspektywy członkostwa Ukrainy w UE są przedstawiane jako nierealistyczne oczekiwania sprzeczne z pragmatyzmem. Poprzez wybiórcze cytowanie zagranicznych polityków i ekspertów promuje się ideę konieczności ustępstw terytorialnych wobec Rosji oraz niemożność szybkiego przystąpienia do instytucji europejskich.